Archive for november 2007

Gezien: Paul McCarthy – Head Shop/Shop Head

with one comment

carribean_pirates_2001-05_2.jpgPaul McCarthy wordt beschouwd als een van de belangrijkste levende kunstenaars. Met zijn directe en confronterende aanpak is hij bijzonder invloedrijk voor een jonge generatie kunstenaars. Sinds eind jaren 1960 is hij actief in uiteenlopende media, maar het is pas sinds het vorige decennium dat zijn werk bekend werd bij een breder kunstpubliek.

Gedurende de voorbije jaren heeft de kunstenaar een aantal grootschalige werken gecreëerd, die in Europa uitvoerig te zien waren. Head Shop/Shop Head plaatst een aantal van die recentere werken in de bredere context van McCarthy’s oeuvre, waardoor het een ruimer en dieper perspectief schept op deze complexe en uitdagende kunstenaar. In samenwerking met het Moderna Museet te Stockholm en ARoS te Aarhus presenteert het S.M.A.K. de eerste retrospectieve tentoonstelling die de volle 40 jaar van McCarthy’s kunstproductie overspant. En speciaal voor de tentoonstelling in Gent heeft Paul McCarthy nieuw werk gecreëerd.

Paul McCarthy schetst een ondubbelzinnig beeld van de ‘Western way of life’. Dat slaat zowel op een globaal ‘Westen’ – de westerse wereld – als op de meer specifieke context van de Amerikaanse Westkust, of nog exacter gespeld: Hollywood. Volgende typering windt er geen doekjes om: “Paul McCarthy is vies en voos, seksueel verknipt en houdt van ketchup.”

Hoewel McCarthy installaties, sculpturen, tekeningen en video’s maakt, is hij in wezen een performancekunstenaar. Hij brak door op het moment dat hij zijn performances met verschillende camera’s ging vastleggen en als video’s tentoonstelde. McCarthy is een kunstenaar die grenzen niet verlegt, maar er ver overheen gaat. Tegenover het modernistische streven naar reductie en puurheid, plaatst hij een barokke stroom van beelden, die niettemin altijd een verbazende consistentie en kwaliteit behoudt.

Zijn werk herbergt een wonderlijke tegenstelling: enerzijds een anarchistische en heftige vorm, anderzijds een formele, intellectuele inhoud. Met zijn gerichte mokerslagen roept McCarthy’s werk een mengeling van angst, walging en schaterlachen op. Zijn werk vormt een pregnante neerslag van ontwikkelingen die in de westerse maatschappij spelen. Het legt de onderbuik van die maatschappij genadeloos bloot.

In augustus ging ik naar Antwerpen om er enkele tentoonstellingen te gaan bezien. Op mijn verlanglijstje stond toen ook de tentoonstelling van McCarthy in het Middelheimmuseum. Toen ging het om opblaasbare reuzensculpturen in het gelijknamige Middelheimpark. Helaas ben er toen niet geraakt… Hetgeen ik gisteren (in goed gezelschap) in het SMAK aantrof was McCarthy’s overzichttentoonstelling. Zijn werk was voor mij onbekend maar dat zou slechts een zucht van tijd zijn. De gewelddadigheid bij de entree van het SMAK; bloederige taferelen, krijsende vrouwen, trollen, rondborstige operadiva’s… Als bezoeker wordt je écht gedegouteerd en net daar grijpt Paul je voor de eerste in de ballen. Een gevoel van walging blijft je eigenlijk gedurende het hele bezoek achtervolgen… Eens dat besef er is weet je: McCarthy is er erin geslaagd om ons te misleiden en groeit het besef dat je eigenlijk een afkeer creëert tegen onze huidige maatschappij. Een krachtig signaal in een heftig kader.  

Written by korneelwarlop

november 2, 2007 at 6:10 pm

Geplaatst in Uncategorized